सोमवार, नोव्हेंबर ०९, २०१५

लालूप्रसाद यादव यांची बदनामी का ?


लालूप्रसाद यादव हा गेली साधारण दोन-अडीच दशके भारतीय राजकारणातील टिंगलीचा विषय बनला आहे. गावरान दिसणाऱ्या माणसाची नक्कल करण्यात शहरी लोकांना मजा वाटत असते. आणि ही नक्कल टीव्हीच्या खोक्यासमोर बसलेल्या गावरान माणसंही मिटक्या मारत पाहात असतात. ही नक्कल करण्यामागची पांढरपेशी मानसिकता त्यांच्या लक्षात येत नाही. ही आपलीच टिंगल आहे हे त्यांच्या ध्यानात येत नाही. त्यामुळे लालूप्रसाद हा भारतीय राजकारणातील विडंबनाचाही विषय बनला. टीव्ही वाहिन्यांचा प्रसार आणि लालूप्रसाद यादव यांचे राजकारण एकाचकाळात तेजीत आल्यामुळे लालूप्रसाद हे देशपातळीवर लोकप्रिय बनले.


लालूप्रसाद यादव हे चारा घोटाळा प्रकरणातील दोषी आहेत, त्यांना न्यायालयाने शिक्षा सुनावली आहे. सत्तेत असताना त्यांनी केलेल्या भ्रष्टाचाराचे समर्थन करण्याचा प्रश्न येत नाही. कायद्यानुसार त्यांना त्याची शिक्षा भोगावी लागेल. अर्थात भ्रष्टाचारी एकटे लालूप्रसाद नाहीत. इथल्या सगळ्याच राजकारण्यांना भ्रष्टाचाराचा रोग लागला आहे. डाव्या पक्षाचे काही सन्माननीय अपवाद वगळता भ्रष्टाचारात सर्वपक्षीय मंडळी आहेत. भारतीय जनता पक्षाचे अध्यक्ष बंगारू लक्ष्मण यांना तर टेबलाखालून पैसे घेताना कॅमेऱ्यात पकडले होते. हवाला रॅकेटमध्ये लालकृष्ण अडवाणींपासून अनेकांची नावे आली होती. त्यामुळे जेव्हा कुणी राजकीय नेता भ्रष्टाचाऱ्याकडे बोट दाखवतो तेव्हा चार बोटे त्याच्या स्वतःकडे असतात, हे विसरून चालत नाही. भ्रष्टाचाराच्या मुद्द्याच्या पलीकडे जाऊन राजकीय नेत्यांच्या भूमिकांचा विचार केला तर काय दिसते ?

बाबरी मशीद पाडल्यानंतर धर्मनिरपेक्ष आणि जातीयवादी असे
राजकारणाचे दोन तट पडले. काँग्रेस आणि भाजपकडे त्यांचे नेतृत्व राहिले. भाजपच्या नेतृत्वाखालील सरकार किंवा आघाडीमध्ये सहभागी न झालेले एकमेव नेते म्हणून लालूप्रसाद यादव यांचा उल्लेख करावा लागेल. त्यांच्याजोडीलावर्षभरापूर्वीआणखी एक नाव होते, ते शरद पवारांचे ! पण महाराष्ट्रातील भाजपच्या सरकारला एकतर्फी पाठिंबा जाहीर करून पवारांनी आपल्यावरचा धर्मनिरपेक्षतेचा डाग पुसून टाकला. आणि आता तर लालूप्रसादांचे व्याही मुलायमसिंह यादव यांच्या जोडीने बिहारमध्ये भाजपला मदत होईल, अशी भूमिका घेऊन आपली भविष्यातली वाटचालीची दिशा स्पष्ट केली. नीतिशकुमारसुद्धा भाजप कँपमध्ये जाऊन आले आहेत, परंतु लालूप्रसाद नाही. लालूप्रसाद यांनी धर्मनिरपेक्ष भूमिकेबद्दल कधीच तडजोड केली नाही. या भूमिकेची किंमत त्यांना वेळोवेळी चुकवावी लागत आहे. वाजपेयींचे सरकार होते, तेव्हा लालू लोकसभेत होते. त्यावेळी वाजपेयी आणि अडवाणी यांना संसदेत वाक्चातुर्याने निरुत्तर करणारे एकटे लालूप्रसाद यादव होते. भारतीय जनता पक्षाचे नामकरण ‘भारत जलाओ पार्टी’ असे त्यांनी त्याचवेळी केले होते.

लालूप्रसाद यांच्या बदनामीची मोहीम भाजपने सातत्याने चालवली. त्यामागे त्यांचा आणखी एक सल आहे. बाबरी मशीद पाडण्यासाठी लालकृष्ण अडवाणी यांनी रथयात्रा काढली होती, तेव्हा त्यांचा रथ बिहारमध्येच अडवून लालूप्रसाद यांनी त्यांना अटक केली होती. त्यावेळी भाजपने व्हीपी सिंग यांच्या मंत्रिमंडळाचा पाठिंबा काढून घेऊन सरकार पाडले होते. अडवाणींना अटक केल्यामुळे लालूप्रसाद भाजपच्या नेहमीच हिटलिस्टवर राहिले. परंतु लालूप्रसाद यांनी त्याची पर्वा केली नाही. राष्ट्रीय राजकारणातले चित्र पाहिले तर असे दिसते की, लालूप्रसाद हे काँग्रेसचे सर्वात निष्ठावान सहकारी होते. सोनिया गांधी यांच्या विदेशी जन्माच्या मुद्द्यावरून जेव्हा शरद पवारांसह सगळ्यांनी रान उठवले होते, तेव्हा एकटे लालूप्रसाद त्यांच्या समर्थनार्थ उरले होते. मात्र काँग्रेसने त्यांच्या उपकाराची कदर केली नाही. २००९च्या निवडणुकीत काँग्रेसला चांगल्या जागा मिळाल्या आणि लालूंची गरज उरली नाही तेव्हा युपीए-२ मध्ये त्यांनी लालूंना घेतले नाही. तेव्हापासून खऱ्या अर्थाने लालूंचा वनवास सुरू आहे. तरीही जिद्द न सोडता लालू खंबीरपणे उभे आहेत. राहूल गांधी यांच्या मर्यादित आकलनामुळेही काँग्रेसने लालूंना लांब ठेवले.


नरेंद्र मोदींच्या लाटेमध्ये लोकसभा निवडणुकीत सगळ्यांना फटका बसला, तसा तो लालूंच्या पक्षालाही बसला. परंतु त्यापासून धडा घेऊन त्यांनी नीतिशकुमार यांच्याशी जमवून घेतले. भाजपने नीतिशकुमार यांचा पाठिंबा काढून घेतल्यानंतर त्यांनी सर्व वाद विसरून नीतिशकुमार यांचे सरकार वाचवले. नीतिशकुमार यांच्या नेतृत्वाखाली बिहारच्या निवडणुका लढवण्यास संमती दिली. नीतिशकुमार यांनी भूतकाळात लालूप्रसाद यांच्याविरोधात कठोरातील कठोर शब्दांत टीका केली आहे. परंतु ती कटूता लालूंनी मनात ठेवली नाही. भाजपच्या रुपाने येणाऱ्या मोठ्या राक्षसाला रोखायचे असेल, बिहारचे सामाजिक स्वास्थ्य टिकवायचे असेल तर एकत्र येण्याशिवाय पर्याय नाही, हे ओळखून तडजोड केली. नीतिशकुमार ज्युनिअर असले तरी त्यांचे नेतृत्व स्वीकारण्यात कमीपणा मानला नाही. काँग्रेसलाही सोबत घेतले. या सगळ्यातून बिहारमधळे धर्मनिरपेक्ष पक्षांचे यश साकारले आहे. लालूप्रसाद यादव यांचा पक्ष सर्वात मोठा पक्ष ठरला आहे. जबतक है समोसे में आलू, तब तक रहेगा बिहार में लालू…ही आपलीच घोषणा त्यांनी पुन्हा एकदा सार्थ करून दाखवली.

विजय चोरमारे,
ज्येष्ठ पत्रकार 

6 टिप्पणी(ण्या):

टिप्पणी पोस्ट करा

सह्याद्री बाणाला भेट दिल्याबद्दल आभारी आहे. आपल्या प्रतिक्रिया आणि सूचना महत्वाच्या आहे. कृपया खाली प्रतिक्रिया द्याव्या.

-प्रकाश पोळ

.

.

 
Design by Wordpress Theme | Bloggerized by Free Blogger Templates | coupon codes